tu van truc tuyen

Phân loại gãy cột sống lưng - thắt lưng theo Denis

19:00 05/08/2013 | Lượt xem: 1223 | Bình luận: 0

Hiện tại có nhiều cách phân loại gãy cột sống được đưa ra để mô tả tổn thương cột sống ngực và thắt lưng, nổi tiếng có hệ thống phân loại của Margel, McAfee, Denis..

Mỗi hệ thống phân loại có ưu điểm và nhược điểm khác nhau trong chẩn đoán và điều trị việc áp dụng các tiêu chuẩn trong thực tiễn lâm sàng đôi khi rất khó khăn..

Dưới đây xin được giới thiệu cùng bạn hệ thống phân loại đang được sử dụng rộng rãi và hiệu quả nhất đó là hệ thống phân loại chấn thương cột sống ngực và thắt lưng của Denis.

Theo Denis cột sống được chia làm ba cột

thuyet ba cot theo dennis

Cột trước: nửa thân sống và đĩa đệm phía trước (bao gồm bao xơ nhân đệm phía trước cộng với dây chằng dọc trước )

Cột giữa: nửa thân sống và đĩa đệm phía sau (bao gồm thành sau thân sống và dây chằng dọc sau)

Cột sau: toàn bộ phức hợp xương và dây chằng phía sau (mỏm trên gai và dây chằng trên gai, mấu khớp và bao khớp, dây chằng vàng..).

Phân loại

phan loai gay cot song

1. Compression fracture (gãy lún)

Là loại gãy chỉ tổn thương cột trước, cột giữa còn nguyên vẹn. Trong một số trường hợp, cột sau có thể tổn thương do lực căng. Các thương tổn này thường do cơ chế cúi hoặc ép bên gây ra tạo nên các thương tổn ở phần trước hoặc phần bên thân sống. Trong nghiên cứu của Denis không có bệnh nhân nào thuộc loại này có thương tổn thần kinh. Những trường hợp lún ít hơn 40 đến 50% thân sống được xem là gãy vững.

gay lun cot song

2. Burst fracture (gãy nhiều mảnh)

Tổn thương cột trước và cột giữa tổn thương cũng có thể lan rộng ra các cấu trúc phía sau. Cơ chế của loại này là dồn dọc trục có thể phối hợp với lực cúi hoặc xoay. Khoảng một nửa bệnh nhân của Denis thuộc loại này có thương tổn thần kinh. Gãy nhiều mảnh là loại gãy mất vững cấp tính.

Có 5 loại nhỏ trong loại gãy này

phan loai gay vo

Hình ảnh

gay vo cot song

gay vo cot song

   gay nhieu manh

3. Seat belt fracture(gãy dây đai)

Thương tổn thường do các lực tác động thuộc cơ chế cúi căng tác động lên cột sau và cột giữa. Thông thường cột trước còn nguyên vẹn. Thuật ngữ dây đai bắt nguồn từ việc các thương tổn này thường thấy trong các tai nạn xe hơi mà loại dây đai không có phần bảo vệ vai.

Cơ chế gãy dây đai

coche gay day dai

 

Có 4 type nhỏ trong loại gãy này

A.  Gãy kiểu Chance: Một tầng xuyên qua phần xương

B.  Một tầng, xuyên qua dây chằng

C.  Hai tầng, xuyên qua phần sau thân sống.

D.  Hai tầng, tổn thương  cột giữa tại mức của đĩa đệm

gay day dai

Hình ảnh

gay cot song kieu day dai gay cot sogn day dai

gay day dai gay day dai

4. Fracture-dislocation (gãy trật)

Tổn thương cả ba cột thường xảy ra do phối hợp nhiều cơ chế (dồn dọc trục, cúi căng, xoay vặn hoặc cắt..). Mỗi lực tác động gây ra một kiểu khác nhau. Loại gãy này gây nên những thương tổn thần kinh nặng nề và mất vững cấp trầm trọng.

Loại này có 3 type nhỏ

A.   Gập xoay ( flexion rotation)

gay gap xoay

B.   Cắt (shear)

C. Gập trật (flexion distraction)

gay trat kieu c

Hình ảnh

gay dislocation

chan thuong cot song nang

Trên đây là tổng hợp chẩn đoán hình ảnh về gãy cột sống, phân loại gãy theo Denis nếu bạn có thắc mắc hay đóng góp ý kiến cho bài viết vui lòng để lại thông điệp bình luận ở dưới.

BS CKI Nguyễn Nam Chung

 

Chia sẻ:

             

  

0 bình luận

Bài viết khác